روستای کندلوس - ایران
زمین كندلوس را مانند هزاران دهكده دیگر این كشور با خیش شخم می زنند و زن و مردش برای تامین سوخت زمستان هر روزه به جنگل می روند و حمامشان هنوز از شنگ و ساروج و دارای خزینه است. مردم كندلوس خانه هایشان گلی ولی چشمه هایشان گوارا ، تهیدست ولی مهربان و میهمان نواز سوخته از افتاب و رنج كشیده از زمانه ولی واقعی و بردبارند. هنوز بانگ خروش و پرندگان رنگ دهندة روزشان و زوزة شغال و صدای رودخانه زمزمة خواب شبانگاهشان اشت.
مردم دهكده همچنان پاكدل و مهربانند. هنوز وابستگی های قومی برایشان با ارزش و گرانبهاست.
اگر چه امروزه آن حال و هوای روستائی جای خود را به زندگی شهری داده و نسل جدید را كاملاً بیگانه با فرهنگ دیرینه خود كرده ولی افراد سالخورده دهكده همچنان در حفظ آداب و رسوم خود پافشاری می كنند.
دهكده كندلوس یكی از قدیم ترین و اصیل تری مناطق تاریخ گذشته ایران است. آثار و تمدنی كه در نقاط مختلف این منطقه به دست آمده دست كم قدمت ان را به سه هزار سال قبل یعنی هزار سال قبل از میلاد می رساند. وجود قبور و گورستانهای زرتشتی و مانوی و ظروف و اشیاء قدیمی كه در گوشه و كناردهكده اتفاقی به دست اهالی افتاده نشانگر تمدن درخشان این منطقه می باشد. گمان میرود این ظروف مربوط به علم كیمیاگری بوده كه تشابه آن را با ظروف امروزی آزمایشگاهی بخوبی میتوان دریافت. در بعضی از موارد نزدیكی اندازه و استاندارد و شكل ظاهری ظروف آزمایشگاهی امروزی با این ظروف سفالین حیرت آور است. ضمناً در این ظروف، سیستم تسویه و جداسازی محلول و رسوب ف ظرفهای جلوگیری كننده از تبخیر و بوته و هاون و غیره بخوبی مشاهده می گردد. بدیهی است كه این تمدن به دلایلی كه روشن نیست منقرض شده و بكلی این منطقه را تا قرن دهم هجری خالی از سكنه و عاری از هرگونه آبادی ساخته است.
الف: گورستانِ ورو (vero) و اوزیرك (ozirak) در غرب دهكدة كندلوس یا میخساز كه سمت دفن مردگان آنها رو به آفتاب است و با مردگان وسائل زندگی و دستبند و گلوبند و میركا دفن می كرده ا ند.
ب : گورستا قدیمی دروش كر . در مشرق دهكده، گورستان وسیعی است كه سمت دفن مردگان شرقی و زینت های زنان نظیر گوشواره و دستبند و خلخال در گورها یافت می شود .
ج: دیارك كتی (DIYARAK-E KETI)
باقی مانده تپه باستانی و محل زندگی و شاید دهكده ای بوده باشد. در اینجا نیز ظروف و وسائل زندگی از جنس سفال و اشیاء فلزی و سرنیزه و مانند آن دیده شده است.
روستایی که فرهنگسرا و موزه مردم شناسی دارد و اهالی می گویند هرگز دزد نداشته است. روستایی که عده ای می گویند گذرگاه رستم قهرمان شاهنامه فردوسی بوده است. در خانه ها حتی در 9 ماه از سال که خالی ازسکنه است باز است. مردم این روستا در مهمان نوازی شهره اند و جمعیت روستا در ماه های گرم سال بیشتر از ماههای سرد سال است.
رستورانی زیبا در کندلوس
خانه های قدیمی با نمایی از چوب، سقف های چوبی، پنجره های کوچک زیبا، دیوارهای کاه گلی و کوچه های سنگ فرش شده، چشمه های آب معدنی و نهرهای جاری نمای روستای کندلوس را می سازند.
موزه مردم شناسی این روستا دارای آثار ارزشمندی است که آن را
از سایر موزه های کشور مسثتنی می سازد. این مجموعه برای زنده نگاه داشتن
فرهنگ، هنر و سنت های زیبای مردم کجور تاسیس شده است.
دهکده توریستی کندلوس در منطقه کجور مازندران تمدن های بسیاری
را در دورهای مختلف تاریخی به خود دیده است. در این دهکده آثاری از تمدن
قبل از میلاد، تمدن ایران قبل از اسلام و تمدن ایران بعد از اسلام دیده
شده است.زنان کندلوسی جاجیم، جوراب، دستکش و بلوز پشمی می بافند، گندم
آسیاب می کنند، سبزی خوردن می کارند، شیر گاوها را می دوشند و هیزم می
شکنند.
برای رسیدن به موزه دهکده باید از میان کوچه های باریک و سنگفرش روستا بگذرید.
البته در این مسیر حتما زمانی را صرف دیدن خانه های منحصر به فرد و سرشار از خاطره و تاریخ این روستا می کنید.
اگر به کندلوس سفر کردید حتما به موزه گیاهان دارویی این
روستای ارزشمند سر بزنید. مجموعه کشاورزی که به کار کشت، تولید و بسته
بندی گیاهان اصلی دارویی، معطر و روغن های گیاهی مشغول است.اهمیت این
مجموعه جدا از این موارد به دلیل کاشت گیاه ژنتیک های ارزشمند درآن
است.مردم روستای کندلوس، به زبان مازندرانی ( کجوری)حرف می زنند.
" کمال الملک " در سفری که به همراه ناصر الدین شاه به این
روستا داشته است، تابلویی از این دهکده نقاشی کرده است که در حال حاضر در"
کاخ موزه صاحبقرانیه " قرار دارد.برای رسیدن به این روستا از مسیر کندوان
حرکت کنید، این مسیر در کیلومتر 25 جاده چالوس به کرج بعد از عبور از دوراهی کجور و طی کردن مسافتی در حدود 35 کیلومتر به دهکده کندلوس می رسد.
۷
کیلومتر بعد از مرزن آباد به دوراهی کجور می رسید، در این راه فرعی بعد از
طی کردن حدود ۴۲کیلومتر مسیر کوهستانی به روستای کندلوس می رسید.
بدون شک این روستا از زیباترین مناطقی است که تا به حال و در همه عمرتان دیده اید. روستای 4 هزار ساله ای که همه زیبایی هایش را جایی میان دره های البرز مرکزی در جنوب دریای خزر و میان کوه ها پنهان کرده است و خودش را تنها به کسانی نشان می دهد که به سراغش می روند.